თურქული კინოს უგვირგვინო დედოფალი - როგორ შეცვალა 15 წლის გოგონამ თურქული კინოს წესები: თურქან შორაის უცნობი ისტორიები - Marao
თურქული კინოს უგვირგვინო დედოფალი - როგორ შეცვალა 15 წლის გოგონამ თურქული კინოს წესები: თურქან შორაის უცნობი ისტორიები
თურქული კინემატოგრაფის ოქროს ხანას, რომელსაც „Yeşilçam“-ს უწოდებენ, ბევრი ვარსკვლავი HStack-ს, თუმცა თურქან შორაის ადგილი ამ ეპოქაში სრულიად უნიკალურია. ის არ არის უბრალოდ მსახიობი; იგი თურქული კულტურული იდენტობის, სილამაზისა და ქალური ძალაუფლების სიმბოლოა. 200-ზე მეტ ფილმში შესრულებული მთავარი როლით იგი გინესის რეკორდების წიგნშია შესული, როგორც მსოფლიოში ყველაზე მეტ მხატვრულ ფილმში გადაღებული მსახიობი ქალი.
მიუხედავად იმისა, რომ მისი ეკრანული ცხოვრება მილიონებისთვისაა ცნობილი, კადრს მიღმა დარჩენილი პირადი დრამები, პროფესიული შიდა სამზარეულო და ისტორიული გადაწყვეტილებები ხშირად საზოგადოების ყურადღების მიღმა რჩება.
შემთხვევითობით დაწყებული ეპოქა: სიღარიბე, საცხოვრებლის ქირა და პირველი კადრი
თურქან შორაის გზა დიდ კინომდე არ ყოფილა დაგეგმილი ან ოჯახური ტრადიციით განპირობებული. იგი სტამბოლის ერთ-ერთ ღარიბ უბანში, სახელმწიფო მოხელისა და დიასახლისის ოჯახში გაიზარდა. მშობლების დაშორების შემდეგ, დედასთან და დაიკოსთან ერთად უკიდურეს გაჭირვებაში უწევდა ცხოვრება.
1960 წელს, 15 წლის თურქანი სახლის მეპატრონის ქალიშვილს გადაღებებზე გაჰყვა. იმ დროის ცნობილმა რეჟისორმა, თიურქერ ინანოღლუმ (Türker İnanoğlu), მასობრივ სცენაში მდგარი მოზარდი გოგონა შენიშნა. მისი უჩვეულოდ დიდი, მეტყველი თვალები და ბუნებრივი ქარიზმა საკმარისი აღმოჩნდა — რეჟისორმა იქვე შესთავაზა მთავარი როლი ფილმში „სიყვარულიც ვარდს ჰგავს“ (Köyde Bir Kız Sevdim).
მოგვიანებით შორაიმ აღიარა, რომ კინოში არა დიდების, არამედ ოჯახის გადასარჩენად და სახლის ქირის გადასახდელად წავიდა. იმ დროისთვის მას წარმოდგენაც კი არ ჰქონდა, რომ ეს ნაბიჯი თურქული კინოს ისტორიას შეცვლიდა.
„შორაის კანონები“: როგორ შეცვალა 15 წლის გოგონამ ინდუსტრიის წესები
თურქან შორაი პირველი მსახიობი გახდა თურქეთში, რომელმაც პროდიუსერებსა და რეჟისორებს საკუთარი პირობები უკარნახა. 1960-იანი წლების ბოლოს, როდესაც მან პოპულარობის მწვერვალს მიაღწია, შეიმუშავა ცნობილი „შორაის კანონები“ (Şoray Kanunları), რომლებიც კონტრაქტებში ოფიციალურად იწერებოდა:
კოცნისა და ეროტიკული სცენების აკრძალვა: მსახიობი კატეგორიულ უარს ამბობდა ეკრანზე ამგვარ სცენებში მონაწილეობაზე.
გადაღებები მხოლოდ სტამბოლში: მას არ სურდა ქალაქიდან ხანგრძლივი დროით გამგზავრება, რათა ოჯახური ცხოვრება არ დაერღვია.
კვირას დასვენება: იმ დროს, როდესაც კინოინდუსტრიაში მსახიობები დასვენების გარეშე მუშაობდნენ, შორაიმ კვირა დღე ხელშეუხებლად გამოაცხადა.
სცენარის დამტკიცების უფლება: პროექტში მონაწილეობის მისაღებად მას სრული კონტროლი უნდა ჰქონოდა პერსონაჟის განვითარებაზე.
ეს კანონები მხოლოდ პირადი კომფორტისთვის არ შექმნილა. იმ ეპოქის კონსერვატიულ თურქულ საზოგადოებაში ამ ნაბიჯით შორაიმ მოიპოვა ხალხის უსაზღვრო ნდობა და პატივისცემა. იგი გახდა „ყველას საყვარელი და“, რომლის ეკრანული სახეც უნაკლო უნდა ყოფილიყო.
ეკრანული სიყვარულიდან რეალურ ტრაგედიამდე: ფარული რომანები
თურქან შორაის პირადი ცხოვრება ყოველთვის იყო გაზეთების მთავარი თემა, თუმცა მისი ყველაზე დრამატული სიყვარულის ისტორიები დიდხანს რჩებოდა საიდუმლოდ.
მისი პირველი სერიოზული ურთიერთობა დაკავშირებული იყო ცნობილ პროდიუსერ რუჩან ადლისთან (Rüçhan Adlı). ადლი მასზე 23 წლით უფროსი იყო და იმ დროისთვის დაქორწინებულიც გახლდათ. მათი ურთიერთობა 20 წელზე მეტხანს გაგრძელდა. რუჩანი იყო ადამიანი, რომელიც შორაის კარიერას მართავდა, იცავდა მას ინდუსტრიის დარტყმებისგან და ათასობით ვარდს უგზავნიდა გადასაღებ მოედანზე. მიუხედავად ძლიერი გრძნობისა, ურთიერთობა ქორწინებით ვერ დაგვირგვინდა, რაც მსახიობისთვის დიდ პირად ტრავმად იქცა.
1983 წელს შორაი ცნობილ თეატრისა და კინოს მსახიობზე, ჯიჰან უნალზე (Cihan Ünal) დაქორწინდა. ეს ქორწინება ნამდვილი სენსაცია იყო, რადგან შორაიმ პირველად დარღვია საკუთარი „კანონები“ — ფილმში „მინა“ (Mine) ჯიჰანთან ერთად გადაღებისას მან ეკრანული კოცნის უფლება მისცა თავს. წყვილს შეეძინა ქალიშვილი იაღმური, თუმცა მედიის მუდმივი ინტერესის გამო ქორწინება 1987 წელს დაიშალა.
კადრს მიღმა: რეჟისორული გაბედულება და საერთაშორისო აღიარება
ცოტამ თუ იცის, რომ თურქან შორაი მხოლოდ მსახიობი არ ყოფილა. მან საკუთარი თავი რეჟისორის ამპლუაშიც გამოცადა და გადაიღო 5 ფილმი. მათგან ყველაზე მნიშვნელოვანია 1972 წელს გადაღებული „დაბრუნება“ (Dönüş), რომელიც თურქი ემიგრანტების მძიმე ცხოვრებას ეხებოდა.
ფილმმა მოსკოვის საერთაშორისო კინოფესტივალზე სპეციალური პრიზი დაიმსახურა, სადაც კრიტიკოსები აღფრთოვანებულნი იყვნენ შორაის, როგორც რეჟისორისა და მსახიობის, სიღრმისეული ხედვით. მან დაამტკიცა, რომ სცენარში ქალის ტკივილისა და სოციალური პრობლემების ჩვენება ბევრად უკეთესად ერკვეოდა, ვიდრე იმ ეპოქის მამაკაცი რეჟისორები.
ეპოქის დასასრული და უცვლელი სიყვარული
დღეს თურქან შორაი იშვიათად ჩნდება ეკრანებზე, თუმცა მისი სტატუსი ხელშეუხებელია. იგი რჩება თურქული კინოს სიმბოლოდ, რომელმაც შეძლო გაეერთიანებინა ტრადიციული ღირებულებები, თანამედროვე ქალის დამოუკიდებლობა და შეუდარებელი არტისტული ოსტატობა.
მისი ცხოვრება არის მაგალითი იმისა, თუ როგორ შეიძლება სიღარიბიდან მოსულმა მოზარდმა გოგონამ არა მხოლოდ დაიპყროს კინოოლიმპი, არამედ თავად შექმნას ამ თამაშის წესები.